Çocuk ve Ergen Psikoterapisi – Klinik Psikolog Tuğba Açıkgöz
Çocukluk ve ergenlik dönemi, bireyin kişilik yapılanmasının, duygusal dünyasının, davranış örüntülerinin ve sosyal becerilerinin en hızlı şekilde geliştiği dönemlerdir. Bu süreçte yaşanan her deneyim, çocuğun hem bugünkü davranışlarını hem de gelecekteki ruhsal sağlığını önemli ölçüde etkiler. Klinik Psikolog Tuğba Açıkgöz, bilimsel temelli psikoterapi yöntemleriyle çocukların ve ergenlerin duygusal ihtiyaçlarını anlamayı, yaşadıkları güçlükleri çözmeyi ve sağlıklı bir gelişim süreci sürdürebilmelerini desteklemeyi amaçlar.
Her çocuğun dünyası kendine özgüdür. Bu nedenle terapi süreci de tamamen bireysel olarak şekillenir. Çocuğun yaşına, ihtiyaçlarına, aile yapısına ve karşılaşılan problemin niteliğine göre farklı terapi teknikleri uygulanır. Tuğba Açıkgöz’ün çalıştığı yöntemler arasında Oyun Terapisi, Çocuklarda EMDR Terapisi, Kum Tepsisi Terapisi, Sanat Terapisi, Filial Terapi ve Çocuklarda Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) bulunmaktadır.
Aşağıda bu yöntemlerin her biri hakkında ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz:
Oyun Terapisi
Oyun, çocuğun dili; oyuncaklar ise çocuğun kelimeleridir. Özellikle 2–12 yaş arası çocuklar duygularını, korkularını, kaygılarını ve ihtiyaçlarını yetişkinler gibi sözlü olarak ifade edemez. Oyun Terapisi, çocuğun iç dünyasında olan biteni doğal oyun süreci aracılığıyla ortaya koymasını sağlayan, bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış bir terapi yöntemidir.
Tuğba Açıkgöz, oyun terapisinde çocuğa güvenli bir ortam sunar. Bu ortamda çocuk;
-
Duygularını oyun yoluyla dışarıya aktarır,
-
Zorlayıcı yaşantıları yeniden anlamlandırır,
-
Problem çözme becerilerini geliştirir,
-
Sağlıklı bağlanma ve özgüven becerilerini güçlendirir.
Oyun Terapisi’nin kullanıldığı durumlar:
-
Ayrılık kaygısı
-
Kardeş kıskançlığı
-
Travmatik yaşantılar
-
Öfke problemleri
-
İçine kapanma veya sosyal çekilme
-
Okul uyum sorunları
-
Alt ıslatma, tırnak yeme gibi davranışlar
Terapist, çocuğun oyun sırasındaki davranışlarını gözlemler, sembolik anlatımları yorumlar ve çocuğun kendini iyileştirme kapasitesinı harekete geçirir.
Çocuklarda EMDR Terapisi
EMDR (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme), travmaların ve olumsuz yaşantıların beyinde yarattığı duygusal yükü azaltan güçlü bir terapi yöntemidir. Çocuklarda uygulandığında oldukça etkili sonuçlar verir.
Tuğba Açıkgöz, çocuklarda EMDR terapisini çocuğun yaşına uygun oyunlaştırılmış tekniklerle uygular. EMDR, çocuğun beyninde “donmuş” gibi kalan travmatik bilgiyi işler ve duygusal yükünün azalmasını sağlar.
Çocuklarda EMDR’nin en sık kullanıldığı durumlar:
-
Korkutucu yaşantılar (kazalar, kayıplar, ameliyatlar, doğal afetler)
-
Aile içi çatışmalar
-
Okulda zorbalığa maruz kalma
-
Yoğun kaygı ve korkular
-
Boşanma sürecine bağlı duygusal zorluklar
-
Travmatik tıbbi süreçler
-
Fobiler
Çocuk EMDR'sinde çocuğun güvenli alanları oluşturulur, duygu düzenleme becerileri güçlendirilir ve travmatik anı beynin doğal iyileşme mekanizmasıyla yeniden yapılandırılır.
Kum Tepsisi Terapisi
Kum Tepsisi Terapisi, çocuğun bilinçdışındaki duygu ve düşünceleri kum, minyatür objeler ve figürler aracılığıyla dışarıya yansıtmasını sağlar. Çocuk, kumun içinde dünyasını inşa ederken kelimelerle ifade edemediği birçok duyguyu farkında olmadan açığa çıkarır.
Tuğba Açıkgöz, kum tepsisi terapisinde çocuğa tamamen yargısız, özgür ve yaratıcı bir alan sunar. Bu yöntem özellikle sözlü ifade becerisi sınırlı çocuklar ve travma geçmişi olan çocuklar için oldukça etkilidir.
Kum Tepsisi Terapisi’nin sağladıkları:
-
Travmaların sembolik olarak işlenmesi
-
Kaygı ve korkuların azalması
-
Kendilik algısının güçlenmesi
-
Problem çözme becerisinin artması
-
Bastırılmış duyguların yüzeye çıkması
-
Çocuğun iç dünyasının net şekilde anlaşılması
Bu yöntem, çocuk ve ergenlerde hem tanı koyma sürecine hem de terapi ilerleyişine büyük katkı sağlar.
Sanat Terapisi
Sanat Terapisi; resim, boyama, kolaj, heykel, hamur çalışmaları gibi yaratıcı süreçleri kullanarak çocuğun duygusal dünyasını ifade etmesine yardımcı olan bir terapi yaklaşımıdır. Çocuklar bazen duygularını kelimelere dökemez, ancak çizgiler, renkler ve şekiller onların iç sesini dile getirir.
Tuğba Açıkgöz, sanat terapisini çocuğun duygusal kapasitesini genişletmek, kendini ifade etmesini kolaylaştırmak ve içsel çatışmalarını güvenle açığa çıkarmak için kullanır.
Sanat Terapisi şu alanlarda etkilidir:
-
Travma sonrası stres
-
Kaygı ve korkular
-
Öfke kontrolü
-
Özgüven eksikliği
-
Duyguları ifade edememe
-
Sosyal uyum sorunları
-
Yas ve kayıp süreçleri
Terapi sırasında odak sanat üretimi değil, çocuğun üretim sırasında yaşadığı içsel süreçtir.
Filial Terapi
Filial Terapi, ebeveynleri aktif olarak terapi sürecine dahil eden, bilimsel temelli bir aile-çocuk terapi modelidir. Amaç, ebeveyn ile çocuk arasındaki duygusal bağı güçlendirmek ve aile içi iletişimi iyileştirmektir.
Tuğba Açıkgöz, Filial Terapide ebeveynlere özel oyun teknikleri öğretir. Ebeveyn, çocuğu ile evde terapötik oyun seansları gerçekleştirerek çocuğun ruhsal gelişimine doğrudan katkıda bulunur.
Filial Terapi’nin sağladığı faydalar:
-
Ebeveyn-çocuk bağının güçlenmesi
-
Çocuğun duygusal güvenlik hissinin artması
-
Davranış problemlerinde hızlı iyileşme
-
Ev içi çatışmaların azalması
-
Ebeveynlerin çocuğu daha iyi anlaması
-
Disiplin yöntemlerinin olumluya dönüşmesi
Bu terapi özellikle davranış problemleri ve iletişim güçlükleri olan çocuklarda oldukça etkilidir.
Çocuklarda Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT)
BDT, çocuk ve ergenlerde düşünceler, duygular ve davranışlar arasındaki bağlantıyı öğreten, bilimsel olarak en çok kullanılan terapi yöntemlerinden biridir. Çocuk, düşünce hatalarını fark etmeyi, duygularını düzenlemeyi ve sağlıklı davranış geliştirmeyi öğrenir.
Tuğba Açıkgöz, çocuklara uygun şekilde yapılandırılmış BDT teknikleri kullanır:
-
Duygu öğretimi
-
Bilişsel yeniden yapılandırma
-
Maruz bırakma teknikleri
-
Problem çözme becerileri
-
Alternatif düşünce geliştirme
-
Aile ile işbirliği
BDT şu alanlarda etkilidir:
-
Kaygı bozuklukları
-
Sınav kaygısı
-
Fobiler
-
OKB belirtileri
-
Depresyon
-
Özgüven sorunları
-
Sosyal kaygı
-
Davranış problemleri
Çocukların düşünce süreçlerini tanımalarını sağlayarak hem bugünkü hem de gelecekteki psikolojik dayanıklılıklarını artırır.
Çocuk ve Ergen Psikoterapisinde Güvenli, Bilimsel ve Duyarlı Yaklaşım
Klinik Psikolog Tuğba Açıkgöz, her çocuğun gelişimsel, duygusal ve sosyal özelliklerini dikkate alarak terapi sürecini tamamen kişiye özel şekilde planlar. Terapi süreci; çocuk, ebeveyn ve terapist arasındaki güvenli işbirliğine dayanır. Çocuğun içsel dünyasına saygı duyulan, yargıdan uzak, güvenli ve iyileştirici bir ortam sunulur.
Çocukların ruh sağlığı, gelecekteki yaşamlarının temel yapı taşını oluşturur. Doğru destekle çocuklar kendilerini güvende hisseder, duygularını tanır ve yaşam karşısında daha güçlü bireyler olarak büyürler.